Reakcje warunkowe
Niektórzy psychologowie są zdania, że całe zachowanie nabyte składa się z reakcji (odruchów) warunkowych. Uważają oni, że odruch warunkowy stanowi podstawowa jednostkę nawet najbardziej złożonych form ludzkiego behawioru. Nasza wiedza o wyższych czynnościach umysłowych zachodzących w mózgu człowieka jest ciągle jeszcze skąpa, by przyjąć lub odrzucić taką teorię, niemniej nie ulega żadnej wątpliwości, że przynajmniej pewne przejawy zachowania się ludzi polegają na odruchach warunkowych. Historia dostarcza przykładów posługiwania się przez władze reżimowe, np. Niemiec faszystowskich, technikami warunkowania, które nie bez powodzenia służyły wychowywaniu obywateli posłusznych władzom i działających zgodnie z ich wolą. Ale nawet w wolnych społeczeństwach spotyka się wykorzystywanie na szeroką skalę podstawowych technik warunkowania, np. w dziedzinie reklamy. Niektórzy sądzą jednak, że w znacznym rozmiarami mózgu człowieka zachodzą zbyt złożone, a jednocześnie zbyt zmienne czynności umysłowe, by można było samemu warunkowaniu przypisać wielką rolę w kształtowaniu zachowania się. Czy tak jest w istocie, czy też nie, nie powinniśmy pozwalać innym używać naukowych technik warunkowania, które mogłyby kształtować nasze życie inaczej, niż sami tego pragniemy.
Skuteczna metoda Allena Carra - rzuć palenie bez żalu!